معرفی وبومتریک

وبومتریک علمی است که به شبکه جهانی اطلاعات می‌پردازد تا ساختار آن،تعداد و نوع استنادات و ارجاعات و نیز الگوی استفاده از آن را بررسی نماید. در واقع، وبومتریک به مطالعه جنبه‌های کمّی ساختار و به کارگیری منابع اطلاعاتی می‌پردازد. بر این اساس، طبقه‌بندی و رتبه‌بندی دانشگاه‌ها بر پایه شاخص‌های وبومتریک و با انگیزه ترغیب نشر در فضای شبکه صورت گرفت. طراحان این سیستم طبقه‌بندی معتقدند این روش به یک دلیل بسیار ارزشمند است و آن اینکه رتبه‌بندی وبومتریک دانشگاه‌ها تنها بر اساس طراحی صفحات سایت یا تعداد دفعات مشاهده و صفحه یا سایت صورت نمی‌گیرد، بلکه به کارایی کلی، قابلیت دسترسی و منبع مراجعه بودن دانشگاه‌ها می پردازد. در واقع، دیگر روش‌های رتبه‌بندی دانشگاه‌ها همچون رتبه‌بندی شانگهای، تنها به شاخص‌های معدودی نظیر نتایج پژوهش‌ها می‌پردازند، اما وبومتریک نمای کلی و تصویر کامل یک دانشگاه را از سوی مخاطبان به نمایش می گذارد. در رتبه‌بندی وبومتریک مؤلفه‌هایی همچون حجم اطلاعات موجود روی وب، قابلیت دسترسی و نسبت اطلاعات منتشر شده از دانشگاه مزبور در وب نسبت به میزان لینکهای برگشتی خارجی آن استفاده می‌شوند تا میزان فعالیت علمی وبگاه‌ها آموزشی دانشگاهها به صورت دوره ای ارزیاب ی گردد. این رتبه‌بندی که توسط آزمایشگاه سایبرمتریک به عنوان واحدی از انجمن ملی تحقیقات اسپانیا تهیه شده، متشکل از یک پایگاه داده ای شامل15هزار مرکز تحقیقاتی است که نسبت به اطلاعات موجود در طبقه‌بندیهای شانگهای و تایفر که تنها حدود دو هزار دانشگاه را در بر میگیرند، منبعی بسیار جامعتر، به شمار می رود. ممکن است به گمان برخی هدف اصلی رده‌بندی دانشگاه‌ها بر اساس وب سنجی یا وبومتریک، ترویج نشریه‌های اینترنتی، حمایت از دسترسی آزاد به اینترنت و دسترسی به نشریه‌های علمی الکترونیک باشد، اما واقعیت این است که این طبقه‌بندی تنها بر اساس تعداد بازدیدکنندگانی که وارد یک سایت دانشگاهی شده‌اند، بنا نشده، بلکه بر اساس قابلیت‌ها و میزان معروفیت دانشگاه‌ها در سطح جهان هستند. علاوه بر این، اهمیت این طبقه‌بندی و رتبه دهی را می توان از تأکیدهای مسئولان علمی کشور در مورد آنها متوجه شد. وبومتریک برای نخستین بار در سال 2004 منتشر شد و هر ساله در ماه های تیر و دی ویرایش‌های به روز شده آن منتشر می شود. تا سال 2007 نام هیچ یک از دانشگاه های ایران در میان هزار دانشگاه اول این رده بندی نبود. در سال 2007 برترین دانشگاه، دانشگاه تهران بود که رتبه 1372 را به دست آورده بود و دانشگاه‌های صنعتی شریف، علوم پزشکی تهران، امیرکبیر و صنعتی اصفهان به ترتیب با رتبه‌های 2255، 2723 و 2752 جهانی در رتبه‌های بعدی قرار داشتند.